15–17 қазан аралығында Астанада World Aquatics аясындағы Әлем кубогының қорытынды кезеңі өтеді. 2026 жылғы серия Silk Road Tour атауымен өтеді: алдымен спортшылар Бакуде (1–3 қазан), кейін Ташкентте (8–10 қазан) өнер көрсетеді, ал қорытынды ұпайлар мен жалпы есептегі орындар үшін шешуші бәсеке «Барыс Арена» бассейнінде өтеді.
Автор: Евгений Азарьев, Qazaq Expert Club-тың спорт саласындағы сарапшысы, жүзуден Қазақстанның бірнеше дүркін чемпионы
50-ден астам елден 500-ге жуық спортшы келеді деп күтілуде. Олардың арасында қазіргі Олимпиада чемпиондары мен әлем рекордшылары бар 20-дан астам әлемдік деңгейдегі жұлдыз болады. Сондай-ақ Астанаға халықаралық спорт ұйымдарының 50-ден астам өкілі, World Aquatics төрешілері мен техникалық мамандары келеді. Біздің құрама үшін бұл – өз алаңымызда нәтижелерімізді әлемнің ең мықты жүзушілерімен салыстыру мүмкіндігі.
Мен құрамамыздың нәтижелерін бақылап жүрмін және Қазақстан бірден үшке дейін медаль жеңіп алуы мүмкін деп болжаймын. Бұл нәтижелер біздің спортшыларымыздың қайсысы жүлделі орын үшін күресуге қабілетті екенін көрсетеді.
Ең алдымен, спринттік қашықтықтар мен аралас құрамдағы кешенді эстафеталарды атап өтер едім. Дегенмен бәсекелестікті төмен бағалауға болмайды: әлемдік рейтингтің көшбасшылары Астанаға серияның екі кезеңінен кейін, жарыс ырғағына еніп келеді. Сондықтан менің болжамым уәде емес, ықтимал нәтижеге берілген баға деп қабылдаған жөн.
Финалға шығудың да маңызы кем емес: осы көрсеткіш арқылы құрамамыздың дайындық сапасын бағалауға болады. Менің ойымша, өз алаңымыздағы кезеңде біздің жүзушілер алты-сегіз рет «А» финалына шығып, яғни осы қашықтықтарда үздік сегіздіктің қатарына ене алады. Мұндай нәтиже жоғары деңгейде команданың бір-екі көшбасшысы ғана емес, басқа спортшыларымыз да бәсекеге түсе алатынын көрсетер еді.
Жүзу жарыстары кезінде мен ең алдымен неге назар аударамын? Спортшылардың старттағы және бассейн қабырғасындағы жұмысына. Әлем кубогы қысқа суда, яғни ұзындығы 25 метрлік бассейнде өтеді. 50 метрлік олимпиадалық бассейнмен салыстырғанда, мұнда көрерменнің көзіне көп түсе бермейтін элементтердің маңызы артады: старттағы серпіліс қуаты, бұрылыстардың техникасы мен жылдамдығы, су астынан шығудың сапасы мен жылдамдығы.
Менің ойымша, біздің құрама өз алаңындағы жарысқа дайын. Спортшылар қарқынды оқу-жаттығу жиындарынан өтіп, жарысқа бабында келеді. Бірақ өз елінде өнер көрсету тек физикалық дайындықты ғана талап етпейді: жанкүйерлердің қолдауы күш береді, ал жоғары нәтиже күту спортшыларға бір мезетте қысым да түсіреді. Шешуші жарыстарда жүзушілер осы қысымды еңсере білуі керек.
Медаль үшін күрестен бөлек, Астанада өтетін Әлем кубогының финалдық кезеңінің тағы үш маңызды міндеті бар.
Біріншісі – турнирді ұйымдастыру деңгейін растау. «Барыс Арена» – көпфункционалды кешен, алайда World Aquatics жарыстары барлық мәселеге нақты талап қояды: Swiss Timing (OMEGA) электроникасының жұмысынан бастап, судың сапасы, айналымы мен температурасына, сондай-ақ телетрансляцияға арналған жарықтандыруға дейін. Кезеңнің сәтті өтуі Қазақстанның техникалық тұрғыдан күрделі әлемдік деңгейдегі жарыстарды өткізуге қабілетті екенін көрсетеді.
Екіншісі – спорттық туризм мүмкіндіктерін пайдалану. Спортшылар, жаттықтырушылар, төрешілер мен шетелдік жанкүйерлер елордадағы қонақүйлерді, көлік, мейрамхана және экскурсия қызметтерін пайдаланады. Қонақтарға арналған бағдарламаға Астананың Бәйтеректен «Нұр Әлемге» дейінгі көрнекті нысандары енгізілген. Осылайша қала ірі халықаралық турнир өткізудің нақты тәжірибесіне ие болады.
Үшіншісі – резервтегі спортшыларға тәжірибе беру. Жасөспірімдер мен жастар құрамалары үшін әлемдік жұлдыздарды тек экраннан емес, көрші жолақтардан көру маңызды: олардың қалай қызынатынын, стартқа қалай дайындалатынын, қалай тамақтанатынын және зейінін қалай сақтайтынын бақылау – үлкен тәжірибе. Қарсыластардың деңгейімен осылайша тікелей танысу спортшыларға қандай деңгейге ұмтылу керектігін түсінуге көмектеседі.
Жалпы, Астанадағы Әлем кубогы Қазақстанның осындай деңгейдегі жарыстарды өткізуге қаншалықты дайын екенін көрсетеді. Бірақ біздің бұл міндетті ойдағыдай атқаруымыз үшін барлық мүмкіндік бар екеніне сенімдімін.